Septuaginta

Reč septuaginta (lat. septuaginta), „sedamdeset“, odnosi se na broj jevrejskih učenjaka (njih je prema legendi bilo, u stvari, 72 - tj. po šest iz svakog od Dvanaest izraelskih plemena) koji su, po nalogu ptolemejskog grčkog vladara iz Aleksandrije, nezavisno preveli Stari zavet na grčki za svega 72 dana. Kada su njihovi prevodi najzad upoređeni, ustanovilo se da su oni potpuno identični. Ova legenda imala je verovatno za cilj da istakne autoritativni karakter samog prevoda, stalnost i nepromenljivosg postojeće verzije biblijskog teksta.

Fragment Septuaginte

Septuaginta je ujedno i naziv za sam prevod Starog zaveta sedamdesetorice na grčki jezik.

Crkveni Sveti oci ovaj prevod smatraju verodostojnim i službenim tekstom tako da se on sve do 7. veka koristio kako na Istoku tako i na Zapadu.

Hrišćanski kanon Starog Zaveta sadrži sve knjige Septuaginte, ali ih deli na protokanonske i devterokanonske. Kanon jevrejske Biblije koji je rađen posle hrišćanskog kanona, ne sadrži devterokanonske knjige. Psalmi su drugačije podeljeni. Knjiga o Jovu je znatno kraća nego na jevrejskom jeziku. Neujednačenost stila Septuaginte potiče ne samo od različitih prevodilaca, nego i od činjenice da je jevrejski tekst sa koga su prevodili bio drugačiji (stariji) od standardizovanog teksta.

Rukopisi pronađeni u Kumranu i drugi razni rukopisi i citati iz Septuaginte u drevnim spisima, pokazuju postojanje nekoliko revizija prevoda Septuagite. Pored toga, jevrejski rukopisi iz Kumrana razlikuju se od standardnog jevrejskog teksta, ali se poklapaju sa tekstom Septuaginte. Septuaginta ponekad ima različiti poredak unutar samih knjiga, i kraću ili dužu verziju knjige. Knjiga proroka Jeremije je za jednu trećinu kraća na grčkom, i potiče od jevrejske verzije starije od teksta u današnjoj jevrejskoj Bibliji. Numeracija i raspored Psalama i poredak u Pričama Solomonovim razlikuju se od jevrejske Biblije, a Knjiga Isusa Navina ima neke dodatke, ispuštanja i izmene. Najzad, sačinjeno je nekoliko kasnijih grčkih prevoda (Akvila, Teodotion, Simah), i neki njihovi prevodi uvršteni su u Septuagintu. [1]

Septuaginta je postala Biblija ne samo Jevreja grčkog govornog područja, nego i prvih Hrišćana. Međutim, usled neslaganja Crkve i sinagoge i pojave standardizovanog jevrejskog teksta Biblije. Sadrže je veliki kodeksi iz IV i V veka - Sinaitikus, Vatikanus, Aleksandrinus i dr. [2].

IzvoriUredi

RukopisiUredi

LiteraturaUredi

  • Würthwein E., Der Text des Alten Testaments, Deutsche Bibelgesellschaft, Stuttgart 1989.