Vinov zakon pomeranja — разлика између измена

м
нема резимеа измене
м
[[Датотека:Wiens law.svg|200px|мини|Energetski spektar [[apsolutno crno telo|apsolutno crnog tela]]]]
'''Vinov zakon pomeranja''' je zakon koji tvrdi da kod zračenja apsolutno crnog tela, kako temperatura raste, maksimum krive intenziteta zračenja postaje viši i pomera se ka kraćim talasnim dužinama. Zakon se često naziva i samo ''Vinov zakon'', a direktno se izvodi iz [[Plankov zakon zračenja|Plankovog zakona zračenja]].<ref>[http://www.df.uns.ac.rs/download/MatPred_Atomska_fizika.pdf Atomska fizika] (Odeljak: Plankov zakon zračenja. Bolcmanov i Vinov zakon.), Departman za fiziku, Prirodno-matematički fakultet; pristupljeno: 19. januar 2015.</ref>
 
== Crno telo ==
 
Kriva zračenja apsolutno crnog tela ima slične oblike za sve temperature, a maksimum krive se sa povećanjem temperature pomera ka nižim talasnim dužinama po proprocionalnom zakonu:
:<math>\lambda_{\mathrm{max}} = \frac{b}{T}, </math>
 
gde je ''λ<sub>max</sub>'' talasna dužina na kojoj se dostiže maksimalna vrednost intenziteta zračenja, a ''T'' je termodinamička temperatura idealnog crnog tijela. Konstanta proporcije -{b}- u Vinovom zakonu pomeranja naziva se Vinova konstanta i iznosi 2,897768551 × 10<sup>−3</sup> m•Km×K.<ref>[http://physics.nist.gov/cgi-bin/cuu/Value?bwien Wien wavelength displacement law constant] (Vinova konstanta izražena preko talasne dužine)</ref>
 
Vinov zakon se može predstaviti i u zavisnosti od [[frekvencija|frekvencije]]:
:<math>\nu_{max} = { \alpha \over h} kT \approx (5.879 \times 10^{10} \ \mathrm{Hz/K}) \cdot T </math>
 
gde je ''α'' ≈ 2,821439, ''k'' je [[Bolcmanova konstanta]], ''h'' je [[Plankova konstanta]], a ''T'' - termodinamička temperatura idealnog crnog tela.<ref> "Statistička fizika" Vanier Gregori, 1987., Dover Publications</ref>
 
== Izvođenje Vinovog zakona pomeranja ==
::<math>\lambda_\max = {hc\over x }{1\over kT} = {2.89776829 \times 10^6 \ \mathrm{nm} \cdot K \over T}.</math>
 
Na sličan način se dobija i Vinov zakon pomeranja predstavljen preko temperature i frekvencije, predstavljajući Plankov zakon u obliku u kojem figuriše frekvencija umesto talasne dužine.<ref>[http://telekomunikacije.etf.rs/predmeti/ms1ts/Osnovni_zakoni_termalnog_zracenja.pdf Osnovni zakoni termalnog zračenja] (Deo: Vinov zakon), ''telekomunikacije.etf.rs''; pristupljeno: 19. januar 2015.</ref>
 
== Primena ==
 
* Svetlost [[električna sijalica|električne sijalice]] i svetlost [[vatra|vatre]]
Temperatura žarne električne sijalice iznosi oko 3.700 K. Njena talasna dužina maksimalnu vrednost ima na žutoj boji svetlosti, a 90% zračenja nalazi se van vidljivog dela spektra, u [[infracrveno zračenje|infracrvenom delu spektra]].<ref>[http://www.df.uns.ac.rs/files/200/kristina_cajko_-_master_rad_(f1-46).pdf Multifrekvenciona posmatranja jednog od najvećih ostataka supernovih u Lokalnoj Grupi Galaksija - LMCSNR J0450-709], Kristina Čajko, /master rad, Univerzitet u Novom Sadu, Prirodno-matematički fakultet, Deprtman za fiziku; pristupljeno: 19. januar 2015.</ref>
Vatra koja gori na drva ima temperaturu oko 1.500 K i njena maksimalna talasna dužina je oko 2.000 nm, tako da ima većinski deo zračenja u infracrvenom području, a okom vidimo samo manji deo zračenja.
 
561

измена