Saga (književnost)

Saga (od staronordijske riječi za "nešto rečeno", "ispričano") je izraz koji u najširem smislu označava pripovetku ili spomen na neki događaj sačuvan usmenim predanjem. U užem smislu se pod time podrazumevaju priče koje opisuju drevnu skandinavsku ili germansku prošlost, odnosno sve priče tradicionalne nordijske književnosti, čiji autor nije poznat. One mogu imati različit oblik, sadržaj i temu pa se tako npr. znaju razlikovati jednostvna folksaga (narodna saga) i djursaga (saga o životinjama), odnosno nešto razvijeniji oblik hjaltesaga (saga o herojima) koje imaju epski karakter. Sage su po pravilu napisane u prozi, ponekad mogu imati delove u stihovima.

Prva stranica islandske Hrafnkels sage, 17. vek

EtimologijaUredi

Naziv saga verovatno dolazi iz islandskog jezika isl. segja; pričati, ispričati.[1]

Grupe sagaUredi

Tradicionalno se dijele u pet grupa.

  • sage o kraljevima, koje opisuju vladavinu prvih norveških kraljeva
  • islandske sage, koje opisuju život i pustolovine nordijskih doseljenika na Islandu u 10. i 11. veku
  • suvremene sage, koje su o životu islandskih biskupa u 12. i 13. veku pisali njihovi savremenici (Sturlunga saga)
  • legendarne ili sage o starim vremenima (Fornaldarsaga), koje opisuje najdrevniju prošlost, i predstavljaju glavni izvor nordijske mitologije
  • viteške sage, koje predstavljaju prevod francuskih Chansons de geste.

Izraz saga se kasnije počeo koristiti i van konteksta nordijske književnosti, odnosno za višedjelna, složena djela fikcije koja svojim sadržajem imaju epski karakter (npr. saga Zvezdani ratovi, Sumrak Saga i sl.)

RefrenceUredi