Nikola Dobrović

Nikola Dobrović (Pečuj, 12. februar 1897Beograd, 11. januar 1967) bio je srpski i jugoslovenski arhitekta i profesor na Arhitektonskom fakultetu u Beogradu.

Nikola Dobrović
Nikola Dobrović.jpg
Nikola Dobrović
Rođenje(1897-02-12)12. februar 1897.
Pečuj, Austrougarska
Smrt11. januar 1967.(1967-01-11) (69 god.)
Beograd, SFRJ

BiografijaUredi

Njegova dela su uglavnom stvarana u stilu moderne, a bio je podjednako poznat i kao urbanista. Studije arhitekture započeo je u Budimpešti 1915[1], a nakon prekida zbog 1. svetskog rata, nastavio ih je u na Češkom tehničkom univerzitetu u Pragu, gde je diplomirao 1923. i radio do 1934. kao arhitekta. Vratio se u zemlju i živeo u Lapadu kod Dubrovnika. Godine 1943 se priključuje NOP-. Od oktobra 1944. radio je na obnovi zemlje kao načelnik Arhitektonskog odeljenja saveznog Ministarstva građevina. Krajem 1945. postavljen je za direktora Urbanističkog zavoda NR Srbije, a posle odvajanja zasebnog Urbanističkog zavoda Beograda postaje njegov prvi direktor i glavni arhitekta grada. U jesen 1948. preuzima dužnost redovnog profesora za urbanizam na Arhitektonskom fakultetu Tehničke visoke škole u Beogradu.

Bio je dopisni član SANU od 1961. i JAZU od 1963, a 1962. je dobio Oktobarsku nagradu grada Beograda. Dobio je Sedmojulsku nagradu za životno delo 1964. Odlikovan je Ordenom rada sa crvenom zastavom 1965. godine, a te godine je postao i redovni član SANU. Bio je i počasni dopisni član RIBA (Kraljevski institut britanskih arhitekata).

1968. je posthumno dobio Oktobarsku nagradu za urbanističke koncepcije po kojima je građen Novi Beograd. Tokom 2022. u Galeriji SANU priređena je višemesečna izložba „Nikola Dobrović – Pod zastavama modernih pokreta”.[2]

DelaUredi

 
Plan Generalštaba
 
Bista Nikoli Dobroviću postavljena u Zgradi Tehničkih fakulteta u Beogradu

ArhitektonskaUredi

  • Vila u Pragu, 1925.[3]
  • Stambeni objekt sa apotekom u Pragu, 1928.[4]
  • Masarikovi domovi u mestu Krč u kod Praga 1928. (kao saradnik češkog arhitekte Bohumira Kozaka)
  • Jugoslovenski studentski dom u Pragu 1928.
  • Spomenik Viktoru Diku na ostrvu Lopudu kod Dubrovnika, 1932.
  • Hotel Grand na ostrvu Lopudu kod Dubrovnika, 1936.
  • Bila Naprstek u uvali Srebreno kod Dubrovnika, 1937.
  • Vila Rusalka na Boninovu, Dubrovnik, 1938.
  • Vila Vesna na ostrvu Lopudu kod Dubrovnika, 1939.
  • Restauracija palate Sponza u Dubrovniku, 1939.
  • Dogradnja i adaptacija vile Volf (Opus X) na Lapadu, Dubrovnik, 1939.
  • Vila Adonis u Drugom konalu kod Dubrovnika, 1940.
  • Vila Svid u Malom Zatonu kod Dubrovnika, 1940.
  • Dom ferijalnog saveza na Lapadu (Montovjerna), Dubrovnik, 1938-39.
  • Državni sekretarijat narodne odbrane u Beogradu (generalštab), 1956-63.
  • Gradska Pošta, Herceg Novi, 1961.
  • Institut „Nikola Tesla“, Novi Beograd, 1963.
  • Dečije odelenje Zavoda za fizikalnu medicinu i rehabilitaciju ”Dr Simo Milošević”, Herceg Novi, 1964.

Projekti industrijske i namenske arhitekture N. DobrovićaUredi

  • Projekat industrijskog naselja, 1954–1956, Ježevo polje kod Štipa;
  • Idejna skica železničkog čvora, 1955, Zagreb
  • Projekat autobuske stanice, 1960, Igalo

IzvoriUredi

  1. ^ Nikola Dobrović: eseji, projekti, kritike, Arhitektonski fakultet Univerziteta u Beogradu, Muzej nauke i tehnike, Muzej arhitekture, 1998.
  2. ^ „Izložba „Nikola Dobrović – Pod zastavama modernih pokreta. SANU. Pristupljeno 16. 5. 2022. 
  3. ^ Marta Vukotić Lazar: Beogradsko razdoblje arhitekte Nikole Dobrovića, Plato, Beograd, 2002.
  4. ^ Tanja Damljanović: Prilog proučavanju praškog perioda Nikole Dobrovića, Saopštenja XXVII-XXVIII 1995./96, Beograd, 1996.

Spoljašnje vezeUredi