Britanska književnost

Britanska književnost je književnost iz Ujedinjenog Kraljevstva Velike Britanije i Severne Irske, Ostrva Men, i Kanalskih ostrva. Ovaj članak pokriva britansku literaturu na engleskom jeziku. Uključena je anglosaksonska (staroengleska) literatura, a postoji i diskusija o latinoj i anglo-normanskoj literaturi, pri čemu se književnost na tim jezicima odnosi na rani razvoj engleskog jezika i književnosti. Postoji i kratka diskusija o glavnim ličnostima koje su pisale na škotskom, dok je glavna diskusija o toj temi u različitim člancima o škotskoj literaturi.

Članak s naslovom „Književnost na drugim jezicima Britanije” fokusiran je na književnosti napisane na drugim jezicima koji se koriste ili su korišteni u Britaniji. Postoje takođe zasebni članci o tim književnostima: latinska književnost u Britaniji, anglo-normanska, korniška, gernzijska, džerzijska, latinska, mankska, škotsko galska, velška, itd.

Irski pisci su igrali važnu ulogu u razvoju književnosti u Engleskoj i Škotskoj, ali iako je cela Irska bila politički deo Ujedinjenog Kraljevstva između januara 1801 i decembra 1922, opisivanje irske književnosti kao britanske može biti sporno. Za neke to obuhvata radove autora iz Severne Irske.

Britanski identitetУреди

Priroda britanskog identiteta vremenom se menjala. Ostrvo na kojem se nalaze Engleska, Škotska i Vels je bilo poznato kao Britanija još od vremena rimskog Plinija Starijeg (oko 23–79.)[1] Engleski kao nacionalni jezik imao je svoje početke u anglosaksonskoj invaziji iz perioda oko 450 godine.[2] Pre toga stanovnici su govorili uglavnom različite keltske jezike. Različiti sastavni delovi sadašnjeg Ujedinjenog Kraljevstva pridružili su se u različito vreme. Kraljevina Engleska je anektirala Vals pod aktima Unije 1536. i 1542. Međutim, Kraljevstvo Velika Britanija je nastalo tek 1707. sporazumom između Engleske i Škotske. Ono se spojilo u januaru 1801. sa Kraljevstvom Irske i formirano je Ujedinjeno Kraljevstvo Velike Britanije i Irske. Do nedavno, keltski jezici su se bili zadržali kao govorni jezici u Škotskoj, Velsu, Kornvalu i Irskoj, i još uvek opstaju, posebno u delovima Velsa.

Nakon toga, uticaj irskog nacionalizma doveo je do podele ostrva Irske 1921. godine, što znači da književnost Republike Irske nije britanska, dok je književnost iz Severne Irske irska i britanska.[3] Dela na engleskom jeziku velških pisaca, posebno ako se njihova tematika odnosi na Vels, prepoznata su kao posebna celina od dvadesetog veka. Potreba za odvojenim identitetom za ovakvo pisanje nastala je zbog paralelnog razvoja savremene literature na velškom jeziku.[4]

Budući da je Britanija bila kolonijalna sila, upotreba engleskog širila se svetom, i od devetnaestog veka u Sjedinjenim Državama, a kasnije i u drugim bivšim kolonijama, značajni pisci na engleskom jeziku, uključujući nobelovce, počeli su se pojavljivati i izvan granica Britanije i Irske.[5][6]

ReferenceУреди

  1. ^ Pliny the Elder's Naturalis Historia Book IV. Chapter XLI Latin text and English translation, numbered Book 4, Chapter 30, at the Perseus Project.
  2. ^ Jones & Casey 1988:367–98 "The Gallic Chronicle Restored: a Chronology for the Anglo-Saxon Invasions and the End of Roman Britain".
  3. ^ Deane, Seamus (1986). A Short History of Irish Literature. London: Hutchinson. ISBN 0091613612. 
  4. ^ Raymond Garlick An Introduction to Anglo-Welsh Literature (University of Wales Press, 1970)
  5. ^ Hill, Douglas (1. 10. 1988). „A report on stories from the outposts of Commonwealth literature”. The Globe and Mail. стр. 21. 
  6. ^ McCrum, Robert (13. 10. 2003). „English Is a World Language – and That's to Be Prized”. Los Angeles Times. стр. B15. 

LiteraturaУреди

  • Partridge, A. C. Tudor to Augustan English: a Study in Syntax and Style, from Caxton to Johnson, in series, The Language Library. London: A. Deutsch, 1969. 242 p. Without SBN or ISBN
  • Davies, Marion Wynne, ур. (1990), The Bloomsbury Guide to English Literature, New York: Prentice Hall .
  • Drabble, Margaret, ур. (1996), The Oxford Companion to English Literature, Oxford: Oxford University Press .
  • Fulk, RD; Cain, Christopher M (2003), A History of Old English Literature, Malden: Blackwell .
  • Kiernan, Kevin (1996), Beowulf and the Beowulf Manuscript, Ann Arbor, MI: University of Michigan, ISBN 978-0-472-08412-8 .
  • Orchard, Andy (2003), A Critical Companion to Beowulf, Cambridge: DS Brewer .
  • Robinson, Fred C (2001), The Cambridge Companion to Old English Literature, Cambridge: Cambridge University Press, стр. 143 .
  • Tolkien, John Ronald Reuel (1958), Beowulf: The Monsters and the Critics, London: Oxford University Press .
  • Ward, AW; Waller, AR; Trent, WP; Erskine, J; Sherman, SP; Van Doren, C, ур. (1907), History of English and American literature, New York: GP Putnam’s Sons University Press .

Spoljašnje vezeУреди