Dan džamija u Bosni i Hercegovini

vjerski praznik u BiH

Dan džamija je simbolično obilježevanje muslimana (najvećim brojem Bošnjaka) u Bosni i Hercegovini na spomen rušenja Ferhadije u Banjoj Luci 7. maja 1993. godine, kao i ostalih 613 džamija, 218 mesdžida, 69 mekteba, četiri tekije, 37 turbeta i 405 drugih vakufskih objekata.[1] Na teritoriji pod kontrolom Vojske Republike Srpske i ostalih paravojnih srpskih snaga srušene su 534 džamije,[1] a na teritoriji koju je kontrolisalo Hrvatsko vijeće odbrane 80 džamija.[1][2][3] Za vrijeme Rata u Bosni i Hercegovini 1992—1995. uništeno je ili oštećeno više od 80 posto od 1.144 džamije, koliko ih je bilo u BiH prije 1992. godine.[4]

Grafički prikaz stradanja bh. umeta (uključujući službenike i objekte IZ u BiH), tokom Rata 1992—1995

Džamije u BiHУреди

Džamije u Bosni i Hercegovini su tokom Rata 1992—1995. uglavnom rušene do temelja — na prostorima koji su bili pod kontrolom Vojske Republike Srpske i Hrvatskog vijeća odbrane.[5] Nekoliko godina poslije rata, džamije na prostoru Bosne i Hercegovine su većinom obnovljene.

Neke od poznatijih srušenih džamija na teritoriji Bosne i Hercegovine su:

FerhadijaУреди

Ferhat-pašina džamija se nalazi u Banjoj Luci i spada u sami vrh najstarijih džamija u Bosni i Hercegovini. Izgrađena je 1579. godine u klasičnom otomanskom stilu i predstavlja jedno od najuspješnijih arhitektonskih ostvarenja bosanske arhitekture 16. vijeka. Ferhadija je uvrštena u kulturnu baštinu Bosne i Hercegovine 1950. godine. Ferhadija je odlukom Komisije za očuvanje nacionalnih spomenika Bosne i Hercegovine proglašena nacionalnim spomenikom Bosne i Hercegovine.[6] Ferhadija je srušena 7. maja 1993. godine.[7][8] Islamska zajednica Bosne i Hercegovine je 2001. godine dobila urbanističku saglasnost za ponovnu izgradnju džamije. Međutim, pri polaganju kamena-temeljca 7. maja 2001. godine došlo je do nereda i protesta od srpskih nacionalista; nekoliko bošnjačkih vjernika je povrijeđeno, a jedna osoba je nekoliko dana kasnije preminula usljed povreda.[9]

Rekonstrukcija Ferhadije je trajala nekoliko godina, da bi ova džamija svečano bila otvorena 7. maja 2016. godine.[8][10]

GalerijaУреди

ReferenceУреди

  1. ^ а б в „Podsjećanje na 614 džamija porušenih u Bosni i Hercegovini”. balkans.aljazeera.net. 7. 5. 2014. Arhivirano iz originala na datum 4. 5. 2018. Pristupljeno 4. 5. 2018. 
  2. ^ „U BiH se obilježava Dan džamija: Prije 25 godine srušena Ferhadija”. www.index.ba. 7. 5. 2018. Arhivirano iz originala na datum 3. 4. 2019. Pristupljeno 3. 4. 2019. 
  3. ^ Mujdžić, Samir (7. 5. 2018). „7. maj 1993. – dan kada je do temelja porušena banjalučka Ferhadija”. www.rtvvogosca.ba. Arhivirano iz originala na datum 3. 4. 2019. Pristupljeno 3. 4. 2019. 
  4. ^ „Dan džamija u Bosni i Hercegovini”. balkans.aljazeera.net. 7. 5. 2013. Arhivirano iz originala na datum 4. 5. 2018. Pristupljeno 4. 5. 2018. 
  5. ^ „Dan džamija u Bosni i Hercegvoini: Kako su zločinci ubili ljepoticu Ferhadiju”. IGBD.org. Islamische Gemeinschaft der Bosniaken in Deutschland [Islamska zajednica Bošnjaka u Njemačkoj]. 7. 5. 2014. Arhivirano iz originala na datum 4. 5. 2018. Pristupljeno 4. 5. 2018. 
  6. ^ „Ferhad-pašina džamija (Ferhadija)”. KONS.gov.ba. 7. 5. 2003. Arhivirano iz originala na datum 4. 5. 2018. Pristupljeno 4. 5. 2018. 
  7. ^ „Dan kada je srušena Ferhadija: I dalje traje obnova znamenite Ferhat-pašine džamije u Banjoj Luci, srušene 7. maja 1993. godine”. Al Džazira. 7. 5. 2013. Arhivirano iz originala na datum 4. 5. 2018. Pristupljeno 4. 5. 2018. 
  8. ^ а б „Muftija banjalučki: Sjećanje na dan kada je srušena i obnovljena Ferhadija”. islamskazajednica.ba. 4. 5. 2018. Arhivirano iz originala na datum 4. 5. 2018. Pristupljeno 4. 5. 2018. 
  9. ^ Dedić, M. (27. 5. 2015). „Badić usmrćen kamenjem, ubice i danas na slobodi”. AVAZ.ba. Arhivirano iz originala na datum 4. 2. 2016. Pristupljeno 4. 5. 2018. 
  10. ^ „Otvorena Ferhadija u Banjaluci”. RTS.rs. 7. 5. 2016. Arhivirano iz originala na datum 4. 5. 2018. Pristupljeno 4. 5. 2018. 

LiteraturaУреди

Spoljašnje vezeУреди